شبه علم
از آن به خرافات علمي تعبير ميشود. مانند اينكه گفته ميشود با نگاه كردن به كسوف انسان بينايي خود را از دست ميدهد و بسياري از انسانها به خاطر اين خرافه از ديدن اين پديده كمنظير محروم ميشوند. ميزان شبه علم و خرافات علمي در كشورهاي مختلف با هم متفاوت است مثلا در كشوري مانند هند خرافات علمي در حد اعلاست و حتي به صورتي است كه انجمنها و سازمانهايي وجود دارند كه براي به اثبات رساندن آنها و به كرسي نشاندن عقايد و حرفهاي خود به صورت فعالانه مشغول به كار هستند. عوامل متعددي در ايجاد شبهعلم دخيل هستند كه ميتوان به اين موارد اشاره نمود:
باورهاي غلطي كه در ذهن افراد شكل گرفته است. همچنين افراد زماني كه تا حدي از نظر علمي پيشرفت ميكنند براي نشان دادن خود حرفهايي ميزنند كه هيچكدام جنبه علمي ندارند و يا سازمانهايي هستند كه براي بزرگ كردن خود ادعاهايي دارند كه بعدها نميتوانند آن را به اثبات برسانند و يا برخلاف ادعاهاي آنها چيزي ثابت ميشود مثلا سازماني در زمينه زلزله اين ادعا را ميكند كه ميتواند تمامي زمين لرزهها را تا قبل از وقوع پيشبيني نمايد اما زلزلهاي اتفاق ميافتد بدون آنكه آنها بتوانند آن را پيشبيني كنند. از ديگر عوامل دخيل در شبه علم ميتوان به حس ناسيوناليستي زياد اشاره كرد كه باعث داستانسرايي ميشود، كمبود سطح سواد عمومي، نبود منابع و برنامههاي آموزشي موفق و مناسب، منابع علمي كه اطلاعات اشتباهي را عرضه ميكنند و... از عوامل دخيل در شبه علم ميباشند. يكي از موثرترين عوامل در شبه علم رسانهها به ويژه تلويزيون ميباشد كه تاثير بسيار مهمي در ايجاد شبه علم و خرافات علمي دارند چرا كه بسياري از مردم آنچه را كه از رسانهها منتشر ميشوند بسيار معتبر و درست ميدانند و آنها را قبول دارند.
اينها گوشه كوچكي از مطالبي كه بود كه در سخنراني (بررسي ريشههاي شبه علم در ايران) روز چهارشنبه مركز تحقيقات سياستهاي علمي كشور توسط دكتر زارع گفته شد. براي آشنايي بيشتر در خصوص شبه علم وبلاگ خود دكتر زارعي را مشاهده نماييد.
به دوستان توصيه ميكنم كه در صورت امكان در سخنرانيهاي مركز تحقيقات سياستهاي علمي كشور شركت نمايند مباحث مطرح شده در اين نشستها باعث آشنايي ما با مسايلي ميشود كه شايد خيليها آن را ندانند و باعث به وجود آمدن ايدههاي خلاق و جالب در ذهن ميشوند. شايد مسايل مربوط به حيطه ترويج علم، براي انواع مختلف رشتهها اينگونه تعبير شود كه در حيطه كار و رشتههاي آنها نيست اما مواردي كه در ترويج علم مطرح است، ميتوانند به رشتههاي مختلف تعميم داده شوند و كاربرد داشته باشند.
وبلاگ گروهي كتابداران ايران با همكاري كتابداران وبلاگ نويس ايراني جهت اطلاع رساني در زمينه هاي مختلف در علوم كتابداري و اطلاع رساني تهيه شده است.پيشنهادات و انتقادات سازنده شما خوانندگان عزيز ما را در بالابردن كيفيت اين وبلاگ ياري خواهد كرد. جهت همكاري با اين وبلاگ با مدير وبلاگ تماس بگيريد.